The Bhagavad Gita: Chapter 1 (Translated into Classical Armenian)



Bhagavad Gita

Բագավադգի՜տա՜ կամ Երանելի երգը


 


Verse 1

 

Sanskrit:

 

धृतराष्ट्र उवाच ।

धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे समवेता युयुत्सवः ।

मामकाः पाण्डवाश्चैव किमकुर्वत सञ्जय ॥ १-१॥

 

English:

 

Dhritarashtra said: O Sanjaya, tell me what happened at the holy plain of Kurukshetra, where my family and the Pandavas gathered to fight.

 

Classical Armenian:

 

Ասէ Դհրտարաշրա. Ո՜վ Սանջայա, պատմեա ինձ զ՞ինչ գործեցաւ ի սուրբ դաշտին Կուրոքշետրայ, ուր ազգն իմ եւ ազգն Պանդավանենից ժողովեցան ի պատերազմ։

 

Eastern Armenian: 

 

Դհրտարաշրան խօսեց. Կուրուքշետրայի սուրբ դաշտում կռուելու համար հաւաքուած մեր զինւորներն ու Պա՜նդավաները ի՞նչ արին, ո՜վ Սանջայա։



Verse 2

 

Sanskrit:

 

सञ्जय उवाच ।

दृष्ट्वा तु पाण्डवानीकं व्यूढं दुर्योधनस्तदा ।

आचार्यमुपसङ्गम्य राजा वचनमब्रवीत् ॥ १-२॥

 

English: 

 

Sanjaya said: Having seen the army of the Pandavas drawn up in battle array, King Duryodhana then approached his teacher, Drona, and spoke:

 

Classical Armenian:

 

Եւ ասէ Սանջայա. Իբրեւ ետես Դուրյո՜դհանա արքայ թէ ճակատեալ պատրաստեալ էր զաւրքն Պանդավանենիցմերձեցաւ յուսուցիչն իւր Դրոնայի եւ ասէ ցնա.

 

Eastern Armenian: 

 

Սանջայան խօսեց. Տեսնելով Պա՜նդավաների ռազմական ճակատը, Դուրյո՜դհանա թագաւորը մօտեցաւ իր ուսուցչին եւ այսպէս խօսեց.



Verse 3

 

Sanskrit:

 

पश्यैतां पाण्डुपुत्राणामाचार्य महतीं चमूम् ।

व्यूढां द्रुपदपुत्रेण तव शिष्येण धीमता ॥ १-३॥

 

English: 

 

O my teacher, look at this mighty army of the Pandavas, assembled by your own gifted disciple, the son of Drupada.

 

Classical Armenian:

 

Ո՜վ ուսուցիչ իմ, նայեա ի Պանդավանեան գունդն ստուար եւ հզաւր, ժողովեալ ի ձեռն որդւոյ Դրուպադայաշակերտն քո իմաստուն։

 

Eastern Armenian: 

 

Նայի՛ր, ո՛վ իմ ուսուցիչս, Պա՜նդուի որդիների այս մեծ բանակը, որ ճակատ է յարդարած Դրուպադայի ճարպիկ որդու՝ քո աշակերտի ձեռքով։

 


Verse 4

 

Sanskrit:

 

अत्र शूरा महेष्वासा भीमार्जुनसमा युधि ।

युयुधानो विराटश्च द्रुपदश्च महारथः ॥ १-४॥

 

English: 

 

Here are heroes, mighty archers, equal in battle to Bhima and Arjuna, Yuyudhana, Virata and Drupada, each commanding eleven-thousand archers.

 

Classical Armenian:

 

Ահաւադիկ կան նահատակք՝ աղեղնաւորք հզաւրք ըստ նմանութեան Բհի՛մայ եւ Արջունայ եւ Եուեուդհա՜նայ եւ Վիրա՜տայ եւ Դրուպադայ, զիւրաքանչիւր հրամանատար մետասան հազար աղեղնաւորաց։

 

Eastern Armenian: 

 

Այնտեղ են մեծաղեղն հերոսներ՝ Բհի՛մա եւ Արջունա մարտիկների նման, ինչպէս Եուեուդհա՜նա եւ Վիրա՜տա եւ մեծակառքն Դրուպադա, իւրաքանչիւրը հրամանատար տասնմեկ հազար նետաձիգներու։

 


Verse 5

 

Sanskrit:

 

धृष्टकेतुश्चेकितानः काशिराजश्च वीर्यवान् ।

पुरुजित्कुन्तिभोजश्च शैब्यश्च नरपुङ्गवः ॥ १-५॥

 

English: 

 

Dhrishtaketu, Chekitana, and the valiant king of Kashi, Purujit and Kuntibhoja and Saibya, the best of men.

 

Classical Armenian: 

 

Դհրշտակէտու եւ ճէկիտա՜նա եւ Կա՜շիի քաջ թագաւորն, Պուրուջիտ, եւ Կունտիբհաւջա եւ Շեվիայ նահատկքն։

 

Eastern Armenian: 

 

Դհրշտակէտու, ճէկիտա՜նա, Կա՜շիի կտրիճ թագաւորը, Պուրուջիտ, Կունտիբհաւջա եւ Շեվիայ նահատակները.

 


Verse 6

 

Sanskrit:

 

युधामन्युश्च विक्रान्त उत्तमौजाश्च वीर्यवान् ।

सौभद्रो द्रौपदेयाश्च सर्व एव महारथाः ॥ १-६॥

 

English: 

 

The strong Yudhamanyu and the brave Uttamaujas, the son of Subhadra and the sons of Darupadi, all of them, divisional commanders.

 

Classical Armenian:

 

Զաւրաւոր Եուդհա՜մանեու եւ քաջ Ուտտամաւջաքն եւ որդին Սաւբհադրաւայ եւ որդիսն Դարուպադեայ, ամենեքեան նոքա հրամանատարք։

 

Eastern Armenian: 

 

Կտրիճն Եուդհա՜մանեու, դիւցազն Ուտտամաօջաները, Սաօբհադրայի եւ Դրաօպադիի որդիները, բոլորն էլ մեծամեծ կառքերով։

 


Verse 7

 

Sanskrit:

 

अस्माकं तु विशिष्टा ये तान्निबोध द्विजोत्तम ।

नायका मम सैन्यस्य संज्ञार्थं तान्ब्रवीमि ते ॥ १-७॥

 

English: 

 

O, best of brahmins, listen to the names of those who are distinguished among our own forces:

 

Classical Armenian:

 

Ո՜վ լաւագոյն բրահմինացդ, ունկն դիք անուանցն պատուաւորաց ի զաւրաց մերոց

 

Eastern Armenian: 

 

Նայի՛ր նոյնպէս մերոնց կտրիճները, ո՜վ բարձրագոյն Բրահման. ես կանուանեմ իմ բանակի առաջնորդներին յիշեցնելու համար քեզ.

 


Verse 8

 

Sanskrit:

 

भवान्भीष्मश्च कर्णश्च कृपश्च समितिञ्जयः ।

अश्वत्थामा विकर्णश्च सौमदत्तिस्तथैव च ॥ १-८॥

 

English: 

 

Yourself and Bishma, and Karna and also Kripa, the victorious in war; Aswatthama, Vikarna and so also the son of Somadatta.

 

Classical Armenian:

 

Դու եւ Բիշմա եւ Կարնա եւ յաղթականն Կրիպա եւ Աշվատթա՜մա եւ Վիկարնա եւ որդին Սաւմադատտայ.

 

Eastern Armenian: 

 

Դու, Բհիշմա, Կարնա, յաղթական Կրպա, Աշվատթա՜մա, Վիկարնա, նոյնպէս Սօմադատտայի որդին.

 


Verse 9

 

Sanskrit:

 

अन्ये च बहवः शूरा मदर्थे त्यक्तजीविताः ।

नानाशस्त्रप्रहरणाः सर्वे युद्धविशारदाः ॥ १-९॥

 

English: 

 

And many other heroes also who are determined to give up their lives for my sake, armed with various weapons and missiles, all well-skilled in battle.

 

Classical Armenian:

 

Եւ այլ բազում նահատակքոր կամին կորուսանել զանձինս իւրեանց վասն իմ, ազգի ազգի զինուք վառեալ եւ ամենեքեան հմուտք ի պատերազմի։ 

 

Eastern Armenian: 

 

Եւ ուրիշ բազմաթիւ հերոսներ, անձնազոհ ինձ համար, բոլորն էլ լիազէն ու ռազմագէտ.

 


Verse 10

 

Sanskrit:

 

अपर्याप्तं तदस्माकं बलं भीष्माभिरक्षितम् ।

पर्याप्तं त्विदमेतेषां बलं भीमाभिरक्षितम् ॥ १-१०॥

 

English:

 

This army of ours commanded by Bhishma is unlimited, whereas that army of theirs commanded by Bhima is limited.

 

Classical Armenian:

 

Զբանակն մեր ի սպարապետութեան Բհի՜շմայ է անթիւ. Իսկ զբանակն նոցա ի սպարապետութեան Բհի՜մայ է փոքր։

 

Eastern Armenian: 

 

Անթիւ է մեր բանակը Բհի՜շմայի առաջնորդութեան տակ. բայց թուելի է նրանցը, որի առաջնորդն է Բհի՜մա։

 


Verse 11

 

Sanskrit:

 

अयनेषु च सर्वेषु यथाभागमवस्थिताः ।

भीष्ममेवाभिरक्षन्तु भवन्तः सर्व एव हि ॥ १-११॥

 

English: 

 

Therefore do you all, stationed in your respective positions in the several divisions of the army, protect Bhishma alone.

 

Classical Armenian: 

 

Վասն որոյ ամենքեան դուք յորս հաստատեալ էք յիւրաքանչիւր դիրս ի գունդք բանակի պաշտպանեսցէք Բհի՜շմայ։

 

Eastern Armenian: 

 

Զեզանից իւրաքանչիւրը թող պահպանի իրան ընկած տեղը. եւ բոլորդ պաշտպանեցէք Բհի՜շմային։

 


Verse 12

 

Sanskrit:

 

तस्य सञ्जनयन्हर्षं कुरुवृद्धः पितामहः ।

सिंहनादं विनद्योच्चैः शङ्खं दध्मौ प्रतापवान् ॥ १-१२॥

 

English: 

 

Then Bhishma, the grandsire, the oldest of the Kauravas, in order to cheer Duryodhana, now sounded aloud a lion’s roar and blew his conch.

 

Classical Armenian: 

 

Ապա հաւն Բհի՜շմա, աւագագոյն Կուրուաց ազգի, գոչէր առիւծաբար եւ փողն հարկանէր զի քաջալերէ Դուրյո՜դհանայ։

 

Eastern Armenian: 

 

Նրանց որտերը ոգեւորելու համար՛ Կուրուների նախապապը առիւծի նման մռնչեց եւ հնչեցրեց խեցեայ շեփորը։

 


Verse 13

 

Sanskrit:

 

ततः शङ्खाश्च भेर्यश्च पणवानकगोमुखाः ।

सहसैवाभ्यहन्यन्त स शब्दस्तुमुलोऽभवत् ॥ १-१३॥

 

English: 

 

And after Bhishma, a tremendous noise arose of conches and cow-horns and pounding on drums.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ յետ Բհի՜շմայ փողք եւ եղջեւրք եւ թմբուկք հնչէին ահագին ձայնիւ։

 

Eastern Armenian: 

 

Եւ իսկոյն խեցեայ շեփորները, որինգները, դափերն ու թմբուկները բոլորը հնչեցին մեծաժխոր աղմուկով։

 


Verse 14

 

Sanskrit:

 

ततः श्वेतैर्हयैर्युक्ते महति स्यन्दने स्थितौ ।

माधवः पाण्डवश्चैव दिव्यौ शङ्खौ प्रदध्मतुः ॥ १-१४॥

 

English: 

 

Then, also Madhava and the son of Pandu, seated in their mighty chariot yoked with white horses, blew their divine conches.

 

Classical Armenian: 

 

Ապա Մա՜դհավա եւ որդին Պա՜նդուայ նստէին ի հզաւր կառս լծեալ ճերմակ ձիովք եւ հարկանէին երկնային զփողս իւրեանց։

 

Eastern Armenian: 

 

Եւ այն ժամանակ սպիտակ ձիերով լծուած մեծ կառքի մէջ կանգուն՝ Մադհուի սպանողը եւ Պա՜նդուի որդին փչեցին իրանց երկնային շեփորը։

 


Verse 15

 

Sanskrit:

 

पाञ्चजन्यं हृषीकेशो देवदत्तं धनञ्जयः ।

पौण्ड्रं दध्मौ महाशङ्खं भीमकर्मा वृकोदरः ॥ १-१५॥

 

English: 

 

Hrishikesha blew the Panchajanya and Arjuna blew the Devadatta and Bhima, the doer of terrible deeds, blew the great conch, named Paundra.

 

Classical Armenian: 

 

Հռիշիքեշա հարկանէր Փանճաջանիա փողն եւ Արջունա հարկանէր Դեւադատտանեւ զարհուրելի գործիչ Բհի՜մա հարկանէր զմեծ փողն, անունն Փաունտրա։

 

Eastern Armenian: 

 

Գիսախռիւ ռազմիկը փչեց հսկայ գալարափողը, Հարստութեանց յաղթական դիւցազնը փչեց աստուածային շեփորը, Գայլորովայնն Բհի՜մա, որի գործերը զարհուրելի են, փչեց եղեգնեայ մեծ շեփորը,

 


Verse 16

 

Sanskrit:

 

अनन्तविजयं राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।

नकुलः सहदेवश्च सुघोषमणिपुष्पकौ ॥ १-१६॥

 

English: 

 

King Yudhisthira, the son of Kunti, blew the Anantavijaya; Nakula and Sahadeva blew the Sughosha and the Manipushpaka.

 

Classical Armenian: 

 

Եուդհիշտթիրա արքայ որդի Կունտեայ հարկանէր Անանատավիջայա փողնԵւ Նակուլա եւ Սահադէվա հարկանէին զՍուղոշան եւ զՄանիփուշփական։

 

Eastern Armenian: 

 

Կունտի՜ի որդին, Եուդհիշտթիրը, բռնած էր յաղթական շեփորը, Նակուլա եւ Սահադէվա կրում էին Քաղցրահնչիւն շեփորն եւ գոհարազարդ եւ ծաղկազարդ փողը.

 


Verse 17

 

Sanskrit:

 

काश्यश्च परमेष्वासः शिखण्डी च महारथः ।

धृष्टद्युम्नो विराटश्च सात्यकिश्चापराजितः ॥ १-१७॥

 

English: 

 

The king of Kashi, the leading bowman, Shikhandi, the mighty commander of eleven thousand archers, Dhristadyumna and Virata and Satyaki, the unconquered; 

 

Classical Armenian: 

 

Ապա եւ արքայն Կաշեայ՝ զառաջնորդն աղեղնաւորաց, եւ Շիքանդի՝ հզաւր հրամանատար մետասան հազար աղեղնաւորաց, եւ Դհրիշտադյումնա եւ Վիրա՜տա եւ Սա՜տյակի անյաղթ.

 

Eastern Armenian: 

 

Կա՜շիի գեղեցկաղեղն թագաւորը, մեծակառքն Շիքանդին, Դհրշտադյումա, Վիրա՜տա եւ անպարտելին Սա՜տյակի.

 


Verse 18

 

Sanskrit:

 

द्रुपदो द्रौपदेयाश्च सर्वशः पृथिवीपते ।

सौभद्रश्च महाबाहुः शङ्खान्दध्मुः पृथक्पृथक् ॥ १-१८॥

 

English: 

 

Drupada and the sons of Draupadi, and the son of Subhadra, the mighty armed, blew their respective conches.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ Դրուպադա եւ որդիքն Դրուպադեայ եւ որդին հզաւր զինուորն Սուբհադրայ հարկանէին զփողսն իւրեանց։

 

Eastern Armenian: 

 

Դրուպադա եւ բոլոր Դրուպադեանները, եւ Սաօբհադրայի հաստաբազուկ որդիները հնչեցրին իրենց շեփորները մի առ մի։

 


Verse 19

 

Sanskrit:

 

स घोषो धार्तराष्ट्राणां हृदयानि व्यदारयत् ।

नभश्च पृथिवीं चैव तुमुलोऽभ्यनुनादयन् ॥ १-१९॥

 

English: 

 

That tumultuous sound rent the hearts of Dhritarashtra’s army and made both heaven and earth reverberate.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ աղմուկն անտի պատառէր զսիրստս Դհրտարա՜շտրայի գնդի, շարժելով երկինք եւ երկիր։

 

Eastern Armenian: 

 

Այս ժխորը Դհրտարա՜շտրայի որդիների սրտերը պատռելով, երկինքն ու երկիրը դղրդում էր։

 


Verse 20

 

Sanskrit:

 

अथ व्यवस्थितान्दृष्ट्वा धार्तराष्ट्रान् कपिध्वजः ।

प्रवृत्ते शस्त्रसम्पाते धनुरुद्यम्य पाण्डवः ।

हृषीकेशं तदा वाक्यमिदमाह महीपते ॥ १-२०॥

 

English: 

 

Then, seeing the people of Dhritarashtra’s party set in their places and the fighting about to begin, Arjuna, the son of Pandu, whose ensign was a monkey, took up his bow and said these words to Krishna.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ տեսանելով զաւրսն Դհրտարա՜շտրայ ճակատեալ պատրաստեալ, Արջունա որդի Բանդուայ, որոյ դրաւշակն էր կապիկեբարձ աղեղն իւր եւ ասաց Կրիշնայ.

 

Eastern Armenian: 

 

Այն ժամանակ ճակատած տեսնելով Դհրտարա՜շտրայի որդիներին, Պա՜նդուի կապկադրօշ գիսախռիւ որդին, երբ նետերը ճայթում էին, վերցրեց իւր աղեղը՝ եւ այսպէս խօսեց Կրիշնային.

 


Verses 21-22

 

Sanskrit:

 

अर्जुन उवाच ।

सेनयोरुभयोर्मध्ये रथं स्थापय मेऽच्युत ॥ १-२१॥

यावदेतान्निरीक्षेऽहं योद्धुकामानवस्थितान् ।

कैर्मया सह योद्धव्यमस्मिन् रणसमुद्यमे ॥ १-२२॥

 

English: 

 

Arjuna said: In the midst of the two armies, place my chariot, that I may behold those who stand here desirous of fighting and, on the eve of this battle, let me know with whom I must fight.

 

Classical Armenian: 

 

Ասէ Արջունա. Եդիր կառք իմ ի մէջ երկուս բանակս, զի տեսանէմ այնոցիկ զորս կամին պատերազմել ընդ իս, եւ ի նախաւր այս մարտս պատերազմի տեղեկացո զիս ընդ ում կռուիցիմ։

 

Eastern Armenian: 

 

«Երկու բանակների մէջտեղում կանգնեցրու իմ կառքը. Որպէս զի տեսնեմ ես ինձ դէմ կռիւ ուզողներին, որոնց հետ մենք պիտի մարտնչենք այս մահացու կռուի մէջ,

 


Verse 23

 

Sanskrit:

 

योत्स्यमानानवेक्षेऽहं य एतेऽत्र समागताः ।

धार्तराष्ट्रस्य दुर्बुद्धेर्युद्धे प्रियचिकीर्षवः ॥ १-२३॥

 

English: 

 

For I desire to observe those who are assembled here for the fight, wishing to please in battle the evil-minded sons of Dhritarashtra.

 

Classical Armenian: 

 

Զի ցանկամ տեսանել այնոսիկ որ ժողովեալ են աստ ի մարտ պատերազմի եւ կամին հաճել զչարամիտ որդիսն Դհրտարա՜շտրայ։

 

Eastern Armenian: 

 

«Որպէս զի նկատեմ ես, թէ որո՛նք են այստեղ հաւաքուած պաշտպանելու Դհրտարա՜շտրայհի եղեռնագործ որդուն կռուով։»

 


Verse 24

 

Sanskrit:

 

सञ्जय उवाच ।

एवमुक्तो हृषीकेशो गुडाकेशेन भारत ।

सेनयोरुभयोर्मध्ये स्थापयित्वा रथोत्तमम् ॥ १-२४॥

 

English: 

 

Sanjaya said: Thus Arjuna spoke, and Krishna, having stationed the best of chariots between the two armies;

 

Classical Armenian: 

 

Ասէ Սանջայա. Այսպէս ասաց Արջունա՝ եւ Կրիշնան, կարգելով կառքն ընտիր ի մէջ երկուց բանակացն։

 

Eastern Armenian: 

 

Սանջայան խօսեց. Երբ այսպէս խօսեց Արջունան, գիսախռիւն Կրիշնա երկու բանակների մէջտեղ կանգնեգրեց գեղեցիկ կառքը,

 


Verse 25

 

Sanskrit:

 

भीष्मद्रोणप्रमुखतः सर्वेषां च महीक्षिताम् ।

उवाच पार्थ पश्यैतान्समवेतान्कुरूनिति ॥ १-२५॥

 

English: 

 

In front of Bhishma and Drona, and all the rulers of the earth, he said, O Partha, behold these Kurus gathered together.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ նա ասաց առաջի Բհի՜շմայ, Դրոնայ եւ ամենայն իշխանացն երկրին. Ո՜վ Արջունա, նայեա՛ առ զԿուրուքն ժողովեալ անդր։

 

Eastern Armenian: 

 

Եւ Բհի՜մնայի, Դրոնայի ու բոլոր իշխանների դէմ՝ այսպէս ասաց. «Ո՜վ իշխան, նայի՛ր այստեղ հաւաքուած բոլոր Կուրուներին»։

 


Verse 26

 

Sanskrit:

 

तत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः पितॄनथ पितामहान् ।

आचार्यान्मातुलान्भ्रातॄन्पुत्रान्पौत्रान्सखींस्तथा ॥ १-२६॥

 

English: 

 

And Arjuna, stationed in between the two armies, fathers, grandfathers, teachers, maternal uncles, brothers, sons, grandsons and friends too.

 

Classical Armenian: 

 

Ապա ետես Արջունա ի միջոցէ երկուց բանակաց հարք, հաւք, վարդապետք, մաւրեղբայրիք, եղբայրք, որդիք, թոռունք եւ բարեկամք։

 

Eastern Armenian: 

 

Այս ժամանակ նայեց Արջունան եւ տեսաւ հայրեր, պապեր, ուսուցիչներ, մօրեղբայրներ, եղբայրներ, որդիներ, թոռներ, բարեկամներ,

 


Verse 27

 

Sanskrit:

 

श्वशुरान्सुहृदश्चैव सेनयोरुभयोरपि ।

तान्समीक्ष्य स कौन्तेयः सर्वान्बन्धूनवस्थितान् ।

कृपया परयाविष्टो विषीदन्निदमब्रवीत् ॥ १-२७॥

 

English: 

 

(He saw) Fathers-in-law and friends also in both the armies. Then the son of Kunti, seeing all these kinsmen thus standing arrayed, spoke thus sorrowfully, filled with deep pity.

 

Classical Armenian: 

 

Ետես եւ աներք եւ ընկերք յերկուս բանակս։ Եւ յետոյ որդին Կունդեայ տեսանելով զամենայն զազգականս ճակատեալ պատրաստեալ, ասէր տրտմութեամբ եւ մեծաւ գթով.

 

Eastern Armenian: 

 

Փեսաներ եւ ընկերներ երկու բանակների մէջտեղ։ Տեսնելով Կունդի՜ի որդին այս բոլոր ազգակիցներին կռուի կանգնած, խոր գթութեամբ զգացուած, այսպէս խօսեց վշտահար.

 


Verse 28

 

Sanskrit:

 

अर्जुन उवाच ।

दृष्ट्वेमं स्वजनं कृष्ण युयुत्सुं समुपस्थितम् ॥ १-२८॥

 

English: 

 

Arjuna said: Seeing these my kinsmen, O Krishna, arrayed, eager to fight,

 

Classical Armenian: 

 

Եւ ասէ Արջունա. Տեսանելով զազգականս զայս, Ո՜վ Կրիշնա, ճակատեալ պատրաստեալ ի մարտ պատերազմի,

 

Eastern Armenian: 

 

Արջունան խօսեց. «Տեսնելով այս ազգականներիս, ո՜վ Կրիշնա, կռուի կանգնած եւ ճակատ յարդարած,

 


Verse 29

 

Sanskrit:

 

सीदन्ति मम गात्राणि मुखं च परिशुष्यति ।

वेपथुश्च शरीरे मे रोमहर्षश्च जायते ॥ १-२९॥

 

English: 

 

My limbs fail and my mouth is parched, my body quivers and my hair stands on end.

 

Classical Armenian: 

 

Զամդամս իմ թուլանան եւ զբերան իմ չորանայ եւ զմարմին իմ դողայ եւ զհերս իմ քստմնեն։

 

Eastern Armenian: 

 

«իմ անդամները թուլանում են, դալկանում է իմ երեսը, իմ մարմինը սարսռում է, փշաքաղւում են իմ մազերը,

 


Verse 30

 

Sanskrit:

 

गाण्डीवं स्रंसते हस्तात्त्वक्चैव परिदह्यते ।

न च शक्नोम्यवस्थातुं भ्रमतीव च मे मनः ॥ १-३०॥

 

English: 

 

The Gandiva-bow slips from my hand, and my skin burns all over; I am also unable to stand and my mind is whirling round, as it were.

 

Classical Armenian: 

 

Զաղեղն իմ անկանի ի ձեռանէ իմմէ, եւ զմորթ իմ բորբոքի. Եւ ոչ կարեմ կալ եւ երկմտիմ։

 

Eastern Armenian: 

 

«Աղեղս ձեռքից վայր է ընկնում, մորթս ամբողջ այրւում է, ոտի կանգնել չեմ կարողանում եւ իմ միտքը տատանում է։

 


Verse 31

 

Sanskrit:

 

निमित्तानि च पश्यामि विपरीतानि केशव ।

न च श्रेयोऽनुपश्यामि हत्वा स्वजनमाहवे ॥ १-३१॥

 

English: 

 

And I see adverse omens, O Keshava. Nor do I see any good in killing my kinsmen in battle.

 

Classical Armenian: 

 

Իսկ տեսանեմ չարագուշակութիւնքո՜վ Կեշավա. Եւ ոչ ինչ բարւոյ իմիք տեսանեմ յեղբայրասպան կռիւս։

 

Eastern Armenian: 

 

Ես զգում եմ չարաշուք գուշակութիւններ, ո՜վ հերարձակ մարտիկ, եւ ոչինչ լաւ բան չեմ նկատում այս եղբայրասպան կռուի մէջ։

 


Verse 32

 

Sanskrit:

 

न काङ्क्षे विजयं कृष्ण न च राज्यं सुखानि च ।

किं नो राज्येन गोविन्द किं भोगैर्जीवितेन वा ॥ १-३२॥

 

English: 

 

For, I desire not victory, O Krishna, nor kingdom, nor pleasures. Of what avail is dominion to us, O Govinda? Of what avail are pleasures or even life itself?

 

Classical Armenian: 

 

Զի ո՛չ կամիմ առնուլ զյաղթութիւն, ո՜վ Կրիշնա, եւ ո՛չ թագաւորութիւն եւ կամ հաճութիւնք։ Զ՞ինչ աւգուտ է մեզ տէրութիւն, ո՜վ Գովինդա։ Զ՞ինչ աւգուտ է  հաճոյութիւնք եւ կամ կեանք։

 

Eastern Armenian: 

 

Ոչ յաղթութիւն եմ ուզում, ո՜վ Կրիշնա, ոչ թագաւորութիւն, ոչ հաճոյք, ի՜նչ բարիք ենք ստանում մենք թագաւորութիւնից հաճոյքներից եւ նոյն իսկ կեանքից։

 


Verse 33

 

Sanskrit:

 

येषामर्थे काङ्क्षितं नो राज्यं भोगाः सुखानि च ।

त इमेऽवस्थिता युद्धे प्राणांस्त्यक्त्वा धनानि च ॥ १-३३॥

 

English: 

 

They for whose sake we desire kingdom, enjoyment and pleasures stand here in battle, having renounced life and wealth.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ նոցա, վասն որոց ցանկամք ունել թագաւորութիւն, խնդութիւն եւ հաճոյութիւնք, աստ կան ի պատերազմիեւ կեանք եւ հարստութիւն իւրեանց ոչ ինչ համարէն։

 

Eastern Armenian: 

 

Նրանք՝ որոնց համար մենք պիտի ցանկանայինք թագաւորութիւն, հաճոյք եւ հարստութիւն, նրանք այստեղ կռուի են շարուած, արհամարհելով իրանց կեանքն ու հարստութիւնը.

 


Verse 34

 

Sanskrit:

 

आचार्याः पितरः पुत्रास्तथैव च पितामहाः ।

मातुलाः श्वशुराः पौत्राः श्यालाः सम्बन्धिनस्तथा ॥ १-३४॥

 

English: 

 

Teachers, fathers, sons and also grandfathers, maternal uncles, fathers-in-law, grandsons, brothers-in-law and other relatives.

 

Classical Armenian: 

 

Վարդապետք, հարք, որդիք, հաւք, մաւրեղբարք, աներք, թոռունք, աներորդիք եւ այլ ազգականք։

 

Eastern Armenian: 

 

Ուսուցիչներ, հայրեր, որդիներ, պապեր, մօրեղբայրներ, փեսաներ, թոռներ, աներորդիներ եւ խնամիներ։

 


Verse 35

 

Sanskrit:

 

एतान्न हन्तुमिच्छामि घ्नतोऽपि मधुसूदन ।

अपि त्रैलोक्यराज्यस्य हेतोः किं नु महीकृते ॥ १-३५॥

 

English: 

 

These I do not wish to kill, though they kill me, O Madhusudana, even for the sake of dominion over the three worlds; how much less for the sake of the earth.

 

Classical Armenian: 

 

Ո՛չ կամիմ սպանանել զսոսա, թեպետ եւ սպանանիցեն զիս, ո՜վ Մադհուսդանա. Եւ եթէ ոչ վասն տէրութեան ի վերայ երիս տիեզերաց, զիա՞րդ վասն երկրին։

 

Eastern Armenian: 

 

Թող ինձ սպանեն, ես չեմ ուզում իրանց մահը, մինչեւ իսկ եթէ երեք աշխարհների թագաւորութիւնն ինձ տան. ո՞ւր մնաց երկրի։

 


Verse 36

 

Sanskrit:

 

निहत्य धार्तराष्ट्रान्नः का प्रीतिः स्याज्जनार्दन ।

पापमेवाश्रयेदस्मान्हत्वैतानाततायिनः ॥ १-३६॥

 

English: 

 

Killing these sons of Dhritarashtra, what pleasure can be ours, O Janardana? Sin alone will be our gain by killing these felons.

 

Classical Armenian: 

 

Զի՞նչ հաճոյ իցէ մեզ կոտորել որդիքն Դհրիտարա՜շրայի, ո՜վ դիւցազն։ Ոչ իւիք վարձք իցեն մեզ սպանանելով դոքա, եթէ ոչ մեղք։

 

Eastern Armenian: 

 

Սպանելով Դհրիտարա՜շրայի որդիներին, ի՞նչ հաճոյք պէտք է ստանանք մենք, ո՜վ դիւցազն. Բայց մեղքը պիտի կապուի մեր վզին, եթէ սպանենք նրանց. Թէեւ մահապարտ լինեն։

 


Verse 37

 

Sanskrit:

 

तस्मान्नार्हा वयं हन्तुं धार्तराष्ट्रान्स्वबान्धवान् ।

स्वजनं हि कथं हत्वा सुखिनः स्याम माधव ॥ १-३७॥

 

English: 

 

Therefore we shall not kill the sons of Dhritarashtra, our relatives; for how can we be happy by killing our own people, O Madhava?

 

Classical Armenian: 

 

Ապա ուրեմն ոչ է արժան մեզ սպանանել որդիքն Դհրիտարա՜շրայի. Զի ընդէ՞ր կարեմք ուրախանալ սպանանելով ազգականքն մեր։

 

Eastern Armenian: 

 

Մեզ արժան չէ ուրեմն սպանել Դրտարա՜շտրայի որդիներին, մեր ազգականներին, որովհետեւ կոտորելով մեր ազգատոհմը, ուրա՞խ պիտի լինենք մենք։

 


Verse 38

 

Sanskrit:

 

यद्यप्येते न पश्यन्ति लोभोपहतचेतसः ।

कुलक्षयकृतं दोषं मित्रद्रोहे च पातकम् ॥ १-३८॥

 

English: 

 

Though these, with their intelligence clouded by greed, see no evil in the destruction of the families in the society, and no sin in their cruelty to friends; . . .

 

Classical Armenian: 

 

Թէպէտ եւ նոքա կոյր մտաւք յագահութենէ իւրեանց ոչ տեսանեն չարութիւն ի կործանման միաբանութեան ազգաց յերկրի եւ կամ մեղս ի չարչարանաց յընկերաց իւրեանց։

 

Eastern Armenian: 

 

Եթէ սրանք չեն տեսնում իրանց կուրացած հոգւով ազգասպանութեան եւ բարեկամներին լլկելու մեղքը,

 


Verse 39

 

Sanskrit:

 

कथं न ज्ञेयमस्माभिः पापादस्मान्निवर्तितुम् ।

कुलक्षयकृतं दोषं प्रपश्यद्भिर्जनार्दन ॥ १-३९॥

 

English: 

 

Why should not we, who clearly see evil in the destruction of the family-units, learn to turn away from this sin, O Janardana?

 

Classical Armenian: 

 

Ընդէ՞ր մեքոր քաջապէս տեսանեմք զչարութիւն ի կորուստ ազգացն յերկրի, ոչ դառնամք ի մեղէ զայսմանէ, ո՜վ Ջանարդանա։

 

Eastern Armenian: 

 

Մենք է՞լ չպիտի յետ դառնանք այս մեղքից, գիտենալով հանդերձ ազգասպանութեան չարիքները.

 


Verse 40

 

Sanskrit:

 

कुलक्षये प्रणश्यन्ति कुलधर्माः सनातनाः ।

धर्मे नष्टे कुलं कृत्स्नमधर्मोऽभिभवत्युत ॥ १-४०॥

 

English: 

 

When a family is destroyed, its ancient religious rites are destroyed; with the destruction of spirituality, impiety overcomes the whole family.

 

Classical Armenian: 

 

Յորժամ կորիցէ ազգ, յայնժամ կորիցէ յաւիտենական աւրինացն նոյն ազգիՅորժամ կորիցեն աւրէնք, յայնժամ պաշարէ ամպարշտութիւն զամենայն ազգի։

 

Eastern Armenian: 

 

Ընտանիքի ջնջումով ջնջւում են եւ ընտանիքի յաւիտենական օրէնքները. Օրէնքների ջնջումով ամբողջ ընտանիքը անօրինութեամբ պաշարում է.

 


Verse 41

 

Sanskrit:

 

अधर्माभिभवात्कृष्ण प्रदुष्यन्ति कुलस्त्रियः ।

स्त्रीषु दुष्टासु वार्ष्णेय जायते वर्णसङ्करः ॥ १-४१॥

 

English: 

 

By the prevalence of impiety, O Krishna, the women of the family become corrupt; and women being corrupted, O descendent of the Vrishni-clan, there arises intermingling of castes (VARNA-SAMKARA).

 

Classical Armenian: 

 

Յորժամ աճիցէ անօրինութիւն յազգս, կանայքն ապականիցինՅորժամ ապականիցին կանայք, եղիցի խառնակութիւն դասակարգաց։

 

Eastern Armenian: 

 

Անօրինութեամբ ո՜վ Կրիշնա, կանայք ապականւում են եւ կանանց ապականութեամբ, ո՜վ Հովուապետ, ծնւում է դասակարգային խառնակութիւն.

 


Verse 42

 

Sanskrit:

 

सङ्करो नरकायैव कुलघ्नानां कुलस्य च ।

पतन्ति पितरो ह्येषां लुप्तपिण्डोदकक्रियाः ॥ १-४२॥

 

English: 

 

Confusion of castes leads the slayer of the family to hell; for their forefathers fall, deprived of the offerings of PINDA (rice-ball) and water (libations).

 

Classical Armenian: 

 

Եւ խառնակութիւն դասակարգաց մատնեսցէ զազգասպանողին ի դժոխս. զի նախնիքն ազգասպանողաց անկանիցին, զրկեալ ի սուրբ պատարագէն։

 

Eastern Armenian: 

 

Եւ այս խառնակութեամբ դժոխքն են անկնում ոճրագործների եւ նոյն իսկ ընտանիքի հայրերը, զրկուելով սրբազան կարկանդակի եւ ջրի ընծայաբերութիւնից։

 


Verse 43

 

Sanskrit:

 

दोषैरेतैः कुलघ्नानां वर्णसङ्करकारकैः ।

उत्साद्यन्ते जातिधर्माः कुलधर्माश्च शाश्वताः ॥ १-४३॥

 

English: 

 

By these evil deeds of the destroyers of the family, which cause confusion of castes, the eternal religious rites of the caste and the family are destroyed.

 

Classical Armenian: 

 

Այսու չարեաւք ազգասպանողքն խառնակեն դասակարգս եւ ջնջեն յաւիտենական աւրինացն դասագարգաց եւ կործանեն զազգս։

 

Eastern Armenian: 

 

Եւ այսպէս, ազգասպանների մեղքով՝ որ խառնակում է դասակարգերը, ջնջւում են ցեղերի եւ ընտանիքները յաւիտենական օրէնքները։

 


Verse 44

 

Sanskrit:

 

उत्सन्नकुलधर्माणां मनुष्याणां जनार्दन ।

नरके नियतं वासो भवतीत्यनुशुश्रुम ॥ १-४४॥

 

English: 

 

We have heard, O Janardana, that it is inevitable for those men, in whose families the religious practices have been destroyed, to dwell in hell.

 

Classical Armenian: 

 

Լուաք, ո՜վ դիւցազն, թէ նոքա յորոց ազգաց զաւրէնս կորնչին բնակեսցեն ի դժոխս։

 

Eastern Armenian: 

 

Իսկ այն մարդիկ, որոնց ընտանեկան զոհաբերութիւնները ջնջուած են, նրանց բնակարանը անշուշտ դժոխքն է։ 

 


Verse 45

 

Sanskrit:

 

अहो बत महत्पापं कर्तुं व्यवसिता वयम् ।

यद्राज्यसुखलोभेन हन्तुं स्वजनमुद्यताः ॥ १-४५॥

 

English: 

 

We are involved in a great sin! We are prepared to kill our kinsmen out of greed for the pleasures of a kingdom.

 

Classical Armenian: 

 

Մեղաք մեղս մեծամեծս։ Զի պատրաստ եմք սպանանել ազգականք մեր յագահութենէ ի հաճութեան արքունեայ։

 

Eastern Armenian: 

 

Ո՜հ, մի մեծ մեղք գործադրել մենք կը վճռենք, եթէ թագաւորութեան հաճոյքի հրապոյրով սպաննել վճռենք մեր ազգակիցներին։

 


Verse 46

 

Sanskrit:

 

यदि मामप्रतीकारमशस्त्रं शस्त्रपाणयः ।

धार्तराष्ट्रा रणे हन्युस्तन्मे क्षेमतरं भवेत् ॥ १-४६॥

 

English: 

 

If the sons of Dhritarashtra, weapons-in-hand, slay me in battle, unresisting and unarmed, that would be better for me.

 

Classical Armenian: 

 

Լաւ է ինձ մեռանել ի պատերազմի անպաշտպան եւ անզէն ի ձերաց որդւոց Դհրտարա՜շտրայի զինու հանդերձ։

 

Eastern Armenian: 

 

Եթէ ինձ զինաթափ ու անպաշտպան՝ Դհրտարա՜շտրայի զինուած որդիքը պատերազմում սպանէին, աւելի երանելի կը լինէր ինձ համար։

 


Verse 47

 

Sanskrit:

 

सञ्जय उवाच ।

एवमुक्त्वार्जुनः सङ्ख्ये रथोपस्थ उपाविशत् ।

विसृज्य सशरं चापं शोकसंविग्नमानसः ॥ १-४७॥

 

ॐ तत्सदिति श्रीमद्भगवद्गीतासूपनिषत्सु

ब्रह्मविद्यायां योगशास्त्रे श्रीकृष्णार्जुनसंवादे

अर्जुनविषादयोगो नाम प्रथमोऽध्यायः ॥ १॥

 

English: 

 

Sanjaya said: Having thus spoken in the midst of the battle-field, Arjuna sat down on the seat of the chariot, casting away his bow and arrow, with a mind distressed with sorrow.

 

Classical Armenian: 

 

Եւ ասէ Սանջայա. Եւ զայս ասացեալ ի մէջ դաշտին, նստաւ Արջունա ի կառգին եւ ընկեցեալ զաղեղն եւ զնետն իւր, մտախորհ, եւ լի տրտմութեամբ։

 

Eastern Armenian: 

 

Սանջայան խօսեց. Այսպէս խօսելով Արջունան բանակամիջում, կառքի վրայ նստեց, բաց թողնելով իր նետն ու աղեղը, եւ հոգին յուզուած վշտերից։

 

 

End of Chapter 1, which is called The Sorrow of Arjuna.

 

Վախճան առաջին դրուագի՝ որ անուանեալ կոչի Վիշտն Արջունայ։

 

Այստեղ վերջանում է Բհագավադգիտայի առաջին գլուխը, որի անունն է Արջունայի վիշտը։

 

 


Comments

Popular posts from this blog

Learn Classical Armenian!

A selection of famous literary lines, translated to 5th century Grabar

Աշխարհաբառ լեզուի վրայ